• Yükleniyor

İran seçimleri ve nükleer müzakereler


İran seçimleri ve nükleer müzakereler
Paylaş :


Tahran, yeni cumhurbaşkanı yönetimi altında daha sert bir siyaset izleyecek.

İran cumhurbaşkanlığı seçimlerinin sonuçlarını neden bölgede önemli bir dönüm noktası olarak görüyoruz?

Ve “Yoksulların Babası” olarak bilinen birinin cumhurbaşkanı seçilmesi yerelde ve Ortadoğu'da ne anlama geliyor?

Dini lider Aayetullah Hamanei'nin müdahalesi seçmen katılımını nasıl değiştirdi?

ABD ile nükleer anlaşmanın akıbeti ne olacak?

Tahran, yeni cumhurbaşkanı yönetimi altında daha sert bir siyaset izleyecek.

Cumhurbaşkanlığı ikinci döneminin ardından 'reformcu' Hasan Ruhani'nin yerine İbrahim Reisi'nin seçilmesiyle İran'da yeni bir dönem başlıyor. Bu yeni aşamanın temel özelliği, rejimin 'devrimci' kanadının her zamankinden daha güçlü bir şekilde yükselişidir. İran İslam İnkılabı Lideri Ayetullah Humeyni'nin ölümünden sonra ilk kez, Dini Lider Ayetullah Ali Hamenei'nin doğrudan gözetimi altında hükümetin üç kolunu da (yasama, yargı ve yürütme) kontrol edecek.

Güçlü ve kararlı bir figür, yoksulların ve yoksunların yanında yer alma, yolsuzluk ve yozlaşmışlarla mücadele etme ününe sahip Meşhed dini seçkinlerinin bir üyesini seçmenin önemi, Reisi'nin kazandığının açıklandığı anda başlayan histerik İsrail tepkisinden anlaşılabilir. İsrailli politikacılar ve analistler, Ağustos ortasında göreve başladıktan sonra İran'ın askeri yeteneklerini daha da güçlendirmek ve muhtemelen onu uluslararası nükleer kulübün bir üyesi yapmak için işe soyunacağına inanıyorlar.

Ayetullah Hamanei'nin yerine geçmesi için en çok tercih ihtimali olan seçenek olarak görülen yeni İran cumhurbaşkanı, yönetimini kurduğunda üç ana zorlukla karşı karşıya kalacak.

Birincisi, ABD yaptırımları nedeniyle ülkeyi etkileyen boğucu ekonomik krizle mücadele etmek.

İkincisi, JCPOA nükleer anlaşmasını yeniden canlandırma konusunda ABD ve diğer beş büyük güçle yapılan müzakereler.

Üçüncüsü, Körfez komşularıyla ilişkiler ve İran'ın küresel ittifakların değişen modelindeki ve yükselen Çin-Rusya eksenindeki yeri.

Bu zorluklar birbiriyle yakından bağlantılıdır ve ayrı ayrı ele alınamaz. Yıllardır bu görev için yetiştirilen Ayetullah Hamanei'nin bir çırağı olarak Reisi ve oluşturduğu 'devrimci' ekibin, üç cephede de nereye gitmek istedikleri konusunda net bir yol haritasına sahip olmaları beklenebilir.

Ayetullah Hamanei'nin, Ruhani ve hükümetinin son sekiz yıldaki performansından, özellikle ekonomik refahı sağlamadaki ve sıradan İranlıların acılarını hafifletme noktasındaki başarısızlıklarından memnun olmadığı bir sır değildi. Trump'ın 2018'de JCPOA'dan çekilmesi ve acımasız yeni yaptırımlar getirmesi işleri daha da kötüleştirdi. Bu durum Hamenei'nin rotasını değiştirmesine, Reisi'nin cumhurbaşkanlığını devralmasına zemin hazırlamasına ve JCPOA'nın yeniden canlandırılmasına ilişkin Viyana müzakerelerinde Biden yönetiminin verdiği tavizleri düşünmeden önce görevi devralmasını beklemesine neden oldu.

Reisi'nin seçilmesinin, İran'ın müzakerelerde elini güçlendirmesi ve yaptırımların tamamen kaldırılması ve İran'ın bölgedeki rolünün tanınması konusunda daha fazla taviz vermesi için ABD üzerindeki baskıyı artırması bekleniyor - özellikle Biden yönetiminin Çin ve Doğu Asya'ya odaklanmak için Ortadoğu'dan güç ve hava savunma sistemlerini çekmesiyle. Amerikalıların Viyana görüşmelerinin Reisi devralmadan önce sonuçlanabileceği yönündeki umutları muhtemelen yersiz. İran'ın dini lideri bu başarıyı 'başarısız' Ruhani'ye hediye etmek istemeyecek.

Yeni cumhurbaşkanı yönetimi altında İran çok farklı bir muhatap olacak.

/ Raialyoum - Abdulbari Atvan


İlginizi Çekebilecek Yazılar

İnanılmaz İsrail Zulmü
  • @israilpost
  • 21-10-2021
İnanılmaz İsrail Zulmü
Karamollaoğlu da Vahdet Dedi
  • @israilpost
  • 21-10-2021
Karamollaoğlu da Vahdet Dedi
19 Filistinli Gazeteci Hapiste
  • @israilpost
  • 20-10-2021
19 Filistinli Gazeteci Hapiste